DİNİ SORULARINIZA ÇÖZÜMLER

ANA SAYFA | MAKALELER | DUA SAYFASI | ZİYARETÇİ DEFTERİ | KISA TARİHÇE | KİTAPLARI
------------

 » MAKALELER

Okunma Sayısı : 2191

Ulemaya mı soralım; yoksa cühelaya mı?..

 

Son günlerdeki soruların içine bir de ?ulema? ile ?cühela? kelimeleri girdi. Kimi gerçekten öğrenmek için kimi de işin tebessüm ettiren tarafına dikkat çekmek için sorsa gerek. Diyorlar ki:

-Ulema ne demektir, cühela ne manaya gelmektedir? İlave ediyorlar: Bizim bir dinî sorumuz olursa onu ulemaya mı sormak gerekir; yoksa cühelaya mı?..

Efendim, bu iki kelimenin ne manada kullanıldığını daha iyi anlamak için halk arasında anlatılan temsili manevî niteliğindeki olayları hatırlamak yeterlidir bence. Bu temsiller her iki kelimenin de ne manalara geldiğini çok güzel anlatmaktadır. İsterseniz soruyu bu örneklerle cevaplamaya çalışayım.

Rivayete göre, şeytan Mescid-i Saadet?in kapısında üzüntülü şekilde bekliyormuş. Onu gören Efendimiz (sas) sormuş:

- Ey hayırsız! Niçin bekliyorsun burada?

Şeytan şöyle açıklamış bekleme sebebini.

- Mescidin içinde cüheladan biri ibadet ediyor, ben ona vesvese verip namazını yanlış kıldırmayı düşünüyorum. Ancak mescidin dışında da ulemadan biri uyuyor. Namazı yanlış kıldırdığım cüheladan adam, gidip ulemadan olan zatı uyandırarak yanlışını soracak. O da doğrusunu anlatınca dönüp namazının yanlışını düzelterek doğru kılacak, benim verdiğim emek de böylece boşa gidecek. Onun için vaz mı geçeyim bu yanıltma çabasından diye düşünmekteyim...

Bunun üzerine rivayete göre buyurmuş ki:

-Ulemanın uykusu cühelanın ibadeti gibidir.

İşte burada ulema ve cühela kelimelerinin ne manaya geldiği açıkça anlaşılmaktadır. Alimin çoğulu olan ulema bilen, cahilin çoğulu olan cühela da bilmeyen demektir. Ancak bilmediğini anlayınca da gidip ulemaya sorandır aynı zamanda... Zannederim, bu gibi misallerle insanlar ilim sahibi olmaya teşvik edilmek istenmiş, cahillikten de korkup ürkmeleri hedef alınmıştır. Bu sebeple de halkımız ulemaya hep hürmet göstermiş, cühelayı da hep zemmetmiştir.

Şu söz de ulemayı yücelten sözlerden biri olsa gerektir:

- Ulemanın kocası kocadıkça koç olur; cühelanın kocası kocadıkça hiç olur!

Bir diğer söz de: ?Oku, öğren ehlinden, her şeyin ilmi güzel cehlinden!?

Bütün bu misallerde ulema bilen, cühela da bilmeyen adam manasında kullanılmıştır. Lügat manası da aynıdır zaten...

Eğer ulema ile cühelanın ne manaya geldiği yine de tam anlaşılmamışsa bir ulema cühela muhabbeti daha arz edeyim okuma sabrı gösterirseniz.

Efendim, cüheladan biri ulemadan biri gibi görünerek bir köyün imamlığına talip olur. Köylünün biri, adamın ulemadan mı, cüheladan mı olduğunu anlamak için soru sorar:

- ?Arapçada deveye ne diyorlar?? der. ?O kadar büyüğünü öğrenemedim.? der. ?Peki pireye ne diyorlar?? deyince, ?O kadar küçüğüne de sıra gelmedi.? diye cevap verir. ?Öyle ise, ortası olan koyuna, keçiye ne diyorlar, onu söyle?? der.

Arapçada koyuna ganem dediklerini duymuş olacak ki: ?Vallahi der, koyuna ?anam? diyorlardı; ama keçiye daha ad koymamışlardı!..?

Bunun üzerine köylülerin cevabı kesin olur:

-Biz sorularımızı ulemadan birine sormak istiyoruz, bize cüheladan biri lazım değil.

Bütün bu bilgilerden sonra bize yöneltilen sorunun cevabını artık siz de verebilirsiniz:

-Dinî bir meseleyi ulemaya mı sormalı, yoksa cühelaya mı? Ulemaya, derseniz cühelanın buna kızmaya hakkı var mı? Kararı siz verin.

30.11.2005

e-posta adresi:a.sahin@zaman.com.tr

 

Habere yorum ekle      Yazıcı uyumlu sayfa      Arkadaşıma gönder

....

 

ANA SAYFA | MAKALELER | DUA SAYFASI | ZİYARETÇİ DEFTERİ | KISA TARİHÇE | KİTAPLARI
Dini Sorulara Cevaplar 2007 - Sitede kullanılan makaleler kaynak belirtmek suretiyle farklı sitelerde ve ortamlarda kullanılabilir.
Web: www.ahmetsahin.org - Email : mail@ org - Webmaster: webmaster@ org