DİNİ SORULARINIZA ÇÖZÜMLER

ANA SAYFA | MAKALELER | DUA SAYFASI | ZİYARETÇİ DEFTERİ | KISA TARİHÇE | KİTAPLARI
------------

 » MAKALELER

Okunma Sayısı : 2061

Kendi görüşlerinde ısrarlı muhatabım teklifinde de ısrarlıydı:

- Yaşlı hacılar görevlerini layıkıyla yapamıyorlar. Türk hacıları yaşlanmayı beklemeden haclarını yapmalılar. Bunu köşenizde hatırlatmanızı rica ediyorum, okuyucularınıza, diyordu.

Israrlı dostuma cevabım ılımlı oldu:

- Bu teklifinize uygundur, desem dahi fıkıh diliyle, 'hacca gençken gidin, yaşlılığı beklemeyin' diye bir ısrarda bulunamam. Çünkü hacdaki ölçü genç-ihtiyar ölçüsü değildir. Zenginlik ölçüsüdür. Hangi yaşta eline hacca götürecek mali imkan geçerse işte o yaşta kendisine hac farz olur. Hac mecburiyeti de o yaştan itibaren başlar.

Bu sebeple hacca götürecek imkana sahip olmayan yoksul bir gence, "hemen hacca git, yaşlanınca hac yapmakta zorlanırsın" denemeyeceği gibi, hacca götürecek imkana sahip olan zengin bir gence de, "genç yaşta hacca gidersen tutamazsın, bekle de yaşlanınca git" denemez.

Yani mesele, haccın farz olup olmaması meselesidir. Genç-yaşlı meselesi değildir. Hac farz olmuşsa genç de olsa gidecek; hac farz olmamışsa yaşlı da olsa bekleyecek.

Burada asıl mahzur, hac farz olduktan sonraki beklemelerde meydana gelmektedir. Dikkat çekilmesi gereken konu bu olmalıdır bence.

- Hac farz olduktan sonra gitmeyip de bekleyen imkan sahipleri, sonraki senelerde gidemezlerse durumları ne olur? Hac borcuyla mı kalırlar yoksa gitme imkanlarını yitirdiklerinden dolayı hac onlardan düşer mi?

İşte asıl sorulması ve cevabı aranması gereken soru...

Çünkü mezhep imamlarının, hacca farz olduğu ilk senelerde gitmeyip de mazeretsiz tehir edenlere karşı çarpıcı ikazları vardır. Diyanet İlmihali sayfa 515'teki bu ikazlar uyarıcı mahiyettedir. Şöyle özetleniyor imamların görüşleri:

"- Ebu Hanife, Ebu Yusuf, Malik ve Ahmed b. Hanbel, gerekli şartları taşıyan hac yükümlüsünün bu hac ibadetini, önündeki ilk hac mevsiminde eda etmesi gerektiği, sonraki yıllara tehir etmesinin günah olduğu, hatta bu ibadeti uzun süre (mazeretsiz) geciktiren kişinin şahitliğinin kabul edilmeyeceği görüşündedirler..."

"- Şafii ve İmam-ı Muhammed ise (ileride yerine getirmeye azmedilmesi ve eda imkanlarının normal şartlarda elden çıkması gibi bir endişenin bulunmaması şartıyla) haccın tehir edilebileceğini söylemişlerdir. Bununla birlikte bunlar da hac ibadetinin bir an önce ve ilk fırsatta yerine getirilmesinin sünnete uygun ve daha ihtiyatlı bir tutum olduğunu belirtmişlerdir." (515)

Görülüyor ki, hac ibadeti, farz olduğu ilk seneden itibaren yerine getirmeye teşebbüs edilmesi gereken bir ibadettir. Çünkü sonraya bırakıp da gidemezse hem hac borcuyla kalıyor hem de mazeretsiz tehir edenlere, şahitliği kabul edilmeyeceklerin günahı gibi günah yüklenme uyarısı geliyor...

Anlaşılan, genç-ihtiyar hangi yaşta olursa olsun farz olduğu ilk seneden itibaren hemen gitmeye teşebbüs etmek gerekiyor. Sonra gidemedikleri takdirde borçlu kalıyorlar.

Bu takdirde geriye tek çare kalıyor; mirasçılarının yerine birini vekil olarak hacca göndermeleri...

Bu işin kitabî olan yanı böyledir. Mazeretsiz haccı tehir etmenin uygun olmayacağı yönündedir.

Ancak bir de kitabî olmayan halk söylentileri var. Onlara bakınca durum değişiyor; gençken değil de yaşlanınca gidilmesi icap ediyor… 'Çünkü' diyorlar, 'gençken hacca gidersen tutamazsın sonra. İyisi mi yaşlanınca git ki, dünya işine çok karışmayasın, böylece haccını da tutmuş olursun'.

Bizim Yozgat'ın bazı köylerinde de benzeri söylentileri duymuştum çocukluğumda. Genç adam hacca gitmemeliydi, giderse dönünce dünya işi tutmamalıydı. Hele muhtarlık hiç yapmamalıydı. Hacılığını tutamazdı sonra. Bu sebeple iş yapamaz ihtiyar haline gelince yapmalıydı haccını...

- Ya o zaman da gidemezde hac borcuyla kalırsa?

Bunun cevabı yok tabii!..

Halbuki, sudaki balığı tutma, tutamama diye bir ifade vardır. Ama yapılan haccı tutma, tutamama diye bir söz yoktur. Hacca giden borcundan kurtulur. Gitmeyen borcuyla kalır. Mesele bundan ibarettir...

 

....

 

ANA SAYFA | MAKALELER | DUA SAYFASI | ZİYARETÇİ DEFTERİ | KISA TARİHÇE | KİTAPLARI
Dini Sorulara Cevaplar 2007 - Sitede kullanılan makaleler kaynak belirtmek suretiyle farklı sitelerde ve ortamlarda kullanılabilir.
Web: www.ahmetsahin.org - Email : mail@ org - Webmaster: webmaster@ org