DİNİ SORULARINIZA ÇÖZÜMLER

ANA SAYFA | MAKALELER | DUA SAYFASI | ZİYARETÇİ DEFTERİ | KISA TARİHÇE | KİTAPLARI
------------

 » MAKALELER

Okunma Sayısı : 3347

Yolculukta namaz kolaylığı

Soru: Yolculuklarda bazen namaz vaktinde hiç mola verilmiyor, bazen de verilen mola vakti çok kısa olduğundan namazları tam olarak kılma imkanı bulunamıyor. Böyle yolculuklarda namazlarımızı yolculuk bittikten sonra kılsak olmaz mı?

***

Cevap: Elbette ki en son çare budur. Yolda kılınamayan namazlar hiç olmazsa varılan yerde bulunan ilk fırsatta hemen kılınmak suretiyle namaz borcundan kurtulmak gerekmektedir. Ancak bundan önce baş vurulacak kolaylıklar var yolcular için. Bu sebeple yolculukta namazı kazaya bırakma değil, kolaylıklardan istifade ederek yolda vaktinde kılma hedef alınmıştır. Vaktinde kılmayı sağlayan kolaylıkları ise üç madde halinde sıralayabiliriz:

1- Bilindiği üzere doksan kilometreden az olmayan yolculuklarda seferi kolaylığı uygulanır.

Yani vaktin darlığı gibi sebeplerle yolda sünnetler kılınmayabilir, dört rekatlı farzlar da sadece ikişer rekat olarak kılmakla yetinilir.

Yani yolcu insan, öğle, ikindi (akşam değişmez) yatsı farzlarını uzatmadan sadece ikişer rekat olarak vaktinde kılma imkanı bulabilir. Hatta Hanefi'de yolcunun dört rekatlı farzları tam kılması (sahih olmakla birlikte) mekruh olur, ikişer kılması ise vacip bile sayılır. Yolcunun farzları kısa kılma kolaylığı Rabb'imizin yolculara kolaylık sağlayan bir ikram ve ihsanı olarak tespit edilmiştir. Şafii'de ise yolcu serbesttir; isterse tam, isterse ikişer kılar.

2- Mola yerinde kılma imkanı bulamayan yolcular için vasıta içinde (ayakta kılmak mümkün değilse) koltukta oturduğu yerde kılma kolaylığı da söz konusudur. Vaktin çıkacağını düşünen yolcu kazaya bırakmaktansa tedbirli davranarak abdestli bulunduğu koltuğunda (kıble şartı aranmaksızın) eğilerek namazlarını kılar, yine kazaya bırakmaz. Bu da vasıta içindeki ikinci kolaylıktır.

3- Ayrıca bir de Şafii'de yolcunun namazları birleştirerek kılma kolaylığı vardır. Yolda öğle namazının farzı ile ikindi farzını birleştirerek kılabileceği gibi, akşamın farzı ile yatsının farzını da bileştirerek kılma kolaylığı da söz konusudur. Hanefiler de Şafii'nin bu kolaylığından istifade ile namazlarını yolda cem ederek kılabilirler.

Nitekim yolda öğle vaktinde arabası durmuşsa önce öğlenin farzını, hemen arkasından da ikindinin farzını (sünnetsiz) birleştirerek kılar. Ya da öğlede fırsat bulamazsa beklediği ikindi girince bulduğu fırsatta önce öğleyi hemen peşinden de ikindiyi kılar. Akşamla yatsıyı da aynı şekilde birleştirmesi söz konusu olabilir. Vakti girince akşamı, hemen arkasından da yatsının farzını kılabilir. Vitri bile ekleyebilir. Yahut da akşam da fırsat bulamamışsa yatsının vakti girince bulduğu ilk fırsatta önce akşamı peşinden de yatsıyı kılar. Böylece yolculukta namazları cem ederek vaktinde kılma kolaylığından istifade etmiş olur. Yani her türlü şartlar içinde namazları kazaya bırakmadan vakti içinde kılma kolaylığı söz konusu olur.

Şu kadar var ki, Şafii'deki namazları cem etme uygulaması pek yaygınlaşmadığından bazı Hanefiler buna biraz soğuk bakabilir, tercihe şayan görmeyebilirler. Ancak yolda namazı kazaya bırakmaktansa Şafii'yi taklit ederek cem etmenin daha uygun olacağını söyleyen Hanefi alimlerimiz de vardır. Bununla beraber konuyu iyi bilmeyen yolcular Hanefi'deki bildikleri kolaylıklarla amel edip namazlarını zeminde kısa kılarak, yahut da koltukta oturarak eda ederek kazaya bırakmama kolaylıklarından istifade ederler.

Anlaşılan odur ki, doksan kilometreden az olmayan yolculuklarda namazımızı kazaya bırakmamak için fıkıhta kolaylıklar gösterilmiştir.

Demek ki, bu kolaylıklardan istifade etmesini bilenler yolda namazlarını kazaya bırakma durumunda kalmazlar. Sıralanan bu imkanlardan biriyle amel ederek ibadetlerini vaktinde eda etmiş olmanın huzuruyla yolculuklarını sürdürebilirler..

 

....

 

ANA SAYFA | MAKALELER | DUA SAYFASI | ZİYARETÇİ DEFTERİ | KISA TARİHÇE | KİTAPLARI
Dini Sorulara Cevaplar 2007 - Sitede kullanılan makaleler kaynak belirtmek suretiyle farklı sitelerde ve ortamlarda kullanılabilir.
Web: www.ahmetsahin.org - Email : mail@ org - Webmaster: webmaster@ org